De Poolse winkelketen Żabka staat voor een overname van ongeveer €7,5 miljard, terwijl ING zijn relatie met Gazprom voorlopig niet mag beëindigen. De twee dossiers illustreren hoe buitenlandse investeringen en geopolitieke risico’s tegelijk doorwerken in de Europese economie.
Żabka profiteert van vraag naar gemak
Het Canadese Alimentation Couche-Tard wil Żabka overnemen. De afronding van de transactie wordt in december verwacht. De keten is in Polen een zichtbaar onderdeel van het dagelijks leven, met vestigingen die soms tegenover elkaar of zelfs in hetzelfde gebouw liggen.
De winkels met hun groene gevels verkopen onder meer dagelijkse boodschappen, drank, koffie en hotdogs. Żabka is duurder dan een reguliere supermarkt, maar richt zich op snelheid en nabijheid. Een klant in Warschau vertelt dat hij dagelijks boodschappen doet bij de vestiging in zijn flatgebouw.
Volgens Żabka woont de helft van de 37 miljoen Polen binnen 500 meter van een filiaal. Vergeleken met gemakswinkels als Hema en Albert Heijn to Go is de aanwezigheid van Żabka naar verhouding tien keer groter. Het bod van Alimentation Couche-Tard sluit aan bij de groeiende koopkracht van Poolse consumenten en de aantrekkingskracht van Polen voor buitenlandse investeerders.
ING moet rekening Gazprom openhouden
In Nederland heeft een rechter ING verboden de bankrekening van Gazprom te sluiten. Het Russische energieconcern blijft daardoor klant totdat het elders een Europese bankrekening heeft kunnen openen.
ING wil sinds de Russische invasie in Oekraïne geen klanten meer bedienen die aan Rusland zijn gelieerd, waaronder Gazprom. Veel Russische bedrijven werden na de invasie op Europese sanctielijsten geplaatst. Gazprom staat daar niet op, maar ING wijst op sanctie- en witwasrisico’s en op mogelijke reputatieschade.
De bank zegde de zakelijke relatie eind 2023 op en stelde de beëindiging aanvankelijk uit om Gazprom tijd te geven een andere rekening te vinden. Op 1 oktober wilde ING alsnog tot contractbeëindiging overgaan. Gazprom stapte daarop naar de rechter en stelde geen andere Europese rekening te kunnen openen.
De rekening is voor Gazprom nodig voor onder meer belastingbetalingen en salarisbetalingen aan Europese werknemers. De uitspraak verplicht ING dus niet tot een permanente relatie, maar verhindert wel dat de bank de dienstverlening nu eenzijdig stopzet.